Lappi árvosaš dagut

Puoluekokous2018 2 yläkuva iso 7.jpg
Keskusta.fi / Peräpohjola / Suomeksi / Lappi árvosaš dagut

Lappi árvosaš dagut – Guovddáš Lappi beales

 

Suopma lea riika, mas luohttámuš, doaivva ja jáhkku boahttevuhtii leat nannoseabbot go ballu, ovdagáttut ja vuostálágaid bidjan. Guovddáš háliida sihkkarastit buori eallima eavttuid olles Supmii ja buot suopmelaččaide. Ovttas dahkat Suoma ja Lappi árvosaš dáguid. Guovddáža Lappi lea ealas, čeahpes ja buresbirgejeaddji oktasaš eanagoddi. Midjiide leat čuovvovaš áššit dehálaččat boahtte válgaáigodaga:

 

Ealas Lappi

  • Nannet Lappi ealasvuođa ja veahkehit ođđa bargosajiid šaddama, fidnodagaid riikkaidgaskasaš ovttasbarggu ja rádjaovttasbarggu.
  • Doaibmi johtolatoktavuođat leat buresbirgejeaddji eanagotti eallineaktu: nu girdijohtoliid go ruovdemáđiijaid, geainnuid ja fávlliid galgá doallat ortnegis. Eanagotti oaivegeainnuid galgá oažžut ollásit ortnegii, muhto ii sáhte vajálduhttit vuolitárvosaš geainnuidge. Galgá hukset Kolari ja Durtnosa gaskii šleađgaruovdemáđiija.
  • Láhčit vejolašvuođa geavahit luondduriggodagaid dego vuovddi máŋggabealagit ja jierpmálaččat. Bio- ja ođđasitgeavaheami ferte nannet ja sihkkarastit vuovdedoalu viiddis fidnuid ollašuvvama.
  • Ovddidit bistevaš mátke-, dálonguovlo- ja luondduealáhusaid šaddama. Dát buktá Lappii boađuid ja buohkaide barggu. Báikkálaš fidnodatdoaibma buoriduvvo ovdamearkan almmolaš háŋkemiid bokte.
  • Gáibidit Lappii ruvkedoaimma, mii váldá bistevaččat vuhtii luonddu máŋggabealatvuođa. Háliidit ruvkkiid vearu nu eanagoddái dego maiddái ruvkebáikegottiide.
  • Bio- ja ođđasitgeavaheapmi leat miidjiide dehálaččat. Háliidit ovddidit ođasmahtti energiija, mas báikkálaš ássit ja dilit váldojit vuhtii.
  • Hukset lávvabargguin boahttevuođa eanagotti, mas mátkeealáhus, industriija ja eará ealáhusat sihke erenomážit ássiid dárbbut oktiiheivehuvvojit bistevaččat.

 

Čeahpes Lappi

  • Nannet alladásat árrabajásgeassima, vuođđooahpahusa ja nuppi dási ámmátlaš skuvlejumi sihke logahatoahpahusa. Ámmátlaš skuvlejupmái háliidit lasi oahpaheaddjiid barggus dáhpáhuvvan oahpahusa doarjjan. Ámmátlaš nuppástuhttinskuvlejupmi galgá ovddiduvvot.
  • Seailluhit iehčanas ja ovdáneaddji universitehta ja ámmátallaskuvlla sihke doalahit daid oahpahusa ja dutkamuša unnimustá dálá dásis.
  • Ovddidit fierpmis dáhpáhuvvan oahpahusa ja gáiddusbarggu. Dát eaktudit stáhta ruhtadeami, vai oažžut doaibmi fierpmeoktavuođaid olles Lappii.

 

 Buresbirgejeaddji Lappi

  • Buktit lagasbálvalusaid buot lappilaččaid olámuddui.
  • Dorvvastit vuođđodási sosiála- ja dearvvašvuođa bálvalusaid juohke gildii ja spesiálabuohccedivčču Roavvenjárggas ja Mearra-Lappis.
  • Fuolahit ovttas mánáideamet ja nuoraideamet dorvvolašvuođas ja buresbirgejumis. Mánnábearrašiid galgá doarjut.
  • Gáibidit iežas polesa juohke Lappi gildii ja gádjundoibmii sierraruhtadeami.

 

Oktasaš Lappi

  • Buhtes lappilaš luondu lea midjiide iešárvu ja eallineaktu. Gudnejahttit lappilaččaid iežas áššedovdamuša ja oainnuid lagasbirrasa áššiin. Háliidit guođđit buoret Lappi čuovvovaš sohkabuolvvaide.
  • Doarjut sápmelaš álgoálbmoga ássama, giela ja kultuvrra ovdáneami ja doalaheami.
  • Juohkehaš guovllu gievravuođa galgá doarjut. Ássiid oassálastima ja searvvušvuođa galgá nannet.
  • Nuorain galgá leat čuvges boahttevuohta Lappis. Nannet nuoraid servodatlaš oassálastima.